Sommigen beweren dat het woord "cisgender" aanstootgevend of zelfs een scheldwoord is, maar dit argument is niet houdbaar. "Cisgender" is een neutrale, feitelijke term afgeleid van het Latijn, die veel wordt gebruikt in wetenschappelijke en academische contexten. Het bestaat om onderscheid te maken tussen verschillende genderervaringen zonder oordeel. De poging om deze term af te wijzen is niet gebaseerd op taalkundige bezwaren, maar op een bredere poging om transgenderidentiteiten te delegitimeren door de taal die wordt gebruikt om hen te beschrijven aan te vallen.
De Latijnse oorsprong van "cis-" en "trans-"
De woorden "cisgender" en "transgender" zijn gebaseerd op Latijnse voorvoegsels die al eeuwenlang worden gebruikt in wetenschap, geografie en andere vakgebieden.
"Trans-" betekent "over", "voorbij" of "aan de andere kant". Het komt voor in woorden zoals:
- Transatlantisch (over de Atlantische Oceaan)
- Transport (iets van de ene plaats naar de andere brengen)
- Transcontinentaal (over een continent)
- Transmutatie (verandering van de ene vorm naar de andere)
"Cis-" betekent "aan deze kant van" of "aan dezelfde kant". Het komt voor in woorden zoals:
- Cisalpijns (aan dezelfde kant van de Alpen)
- Cisatlantisch (aan dezelfde kant van de Atlantische Oceaan)
- Cis-trans-isomerie (een classificatie van moleculen op basis van atoompositie)
Het toepassen van deze structuur op gender volgt dezelfde logica. Een cisgender persoon identificeert zich met het gender dat bij de geboorte is toegewezen en blijft "aan dezelfde kant" van die toewijzing. Een transgender persoon beweegt "over" van die aanduiding naar een andere identiteit. Deze termen zijn beschrijvend, niet ideologisch, en dienen om discussies over genderidentiteit te verduidelijken.
Cisgender is geen opgelegde identiteit
Het gebruik van de term "cisgender" legt niemand een identiteit op. Het verandert iemands geslacht, gender of geleefde ervaring niet. Het is eerder een neutraal taalkundig hulpmiddel dat discussies over gender duidelijker maakt. Net zoals termen als "linkshandig" en "rechtshandig" handvoorkeur beschrijven zonder iemands persoonlijke ervaring te veranderen, onderscheidt "cisgender" eenvoudigweg degenen wiens gender overeenkomt met hun toegewezen geslacht van degenen die transgender zijn.
Het afwijzen van deze term wist de realiteit van genderdiversiteit niet uit. Integendeel, het versterkt het idee dat cisgender mensen de norm zijn, terwijl transgenderidentiteiten een uitzondering zijn. Taal moet de werkelijkheid weerspiegelen, en de werkelijkheid omvat zowel cisgender als transgender ervaringen.
Als "cisgender" een scheldwoord is, dan zou "transgender" dat ook zijn
Een kernfout in het argument dat "cisgender" aanstootgevend is, is dat het niet dezelfde logica toepast op "transgender". Als "cisgender" een scheldwoord is alleen omdat het een groep labelt, dan zou het woord "transgender" ook als aanstootgevend moeten worden beschouwd.
Critici beweren echter zelden dat "transgender" een scheldwoord is. Deze dubbele standaard onthult het echte probleem. Het ongemak zit niet in de term zelf, maar in de erkenning dat transgender mensen bestaan als een even geldige groep. Sommigen wijzen "cisgender" af omdat het de aanname wegneemt dat zij de norm zijn.
De bewering dat "cisgender" een scheldwoord is, gaat niet over taal. Het is een politieke strategie die is ontworpen om af te leiden van echte kwesties zoals discriminatie, belemmeringen in de gezondheidszorg en geweld tegen trans mensen. In plaats van deze problemen aan te pakken, verplaatst deze gefabriceerde controverse de aandacht naar valse grieven, waarbij de meerderheidsgroep wordt neergezet als slachtoffer van taal in plaats van de echte ongelijkheden aan te pakken waarmee transgender mensen worden geconfronteerd.
Duidelijkheid, geen controverse
De term "cisgender" is een neutrale, feitelijke aanduiding met Latijnse wortels en wordt veel gebruikt in wetenschappelijke contexten. Het maakt duidelijkere en preciezere discussies over genderidentiteit mogelijk. Het afwijzen van de term laat genderdiscussies niet verdwijnen. Het versterkt alleen het idee dat cisgender identiteiten de norm zijn, terwijl transgender identiteiten iets aparts of abnormaals zijn.
Taal vormt de manier waarop mensen de wereld begrijpen. Het gebruik van precieze, inclusieve terminologie maakt nauwkeurigere gesprekken en betere representatie mogelijk. "Cisgender" is geen belediging. Het is een essentieel onderdeel van een eerlijke en geïnformeerde discussie over gender.